top of page

ANADOLU...


Antik Dünyanın Mütevazı İçeceği: Kykeon
Antik Yunan dünyasında Kykeon , hem günlük yaşamda hem de dini ritüellerde karşımıza çıkan oldukça eski bir içecektir. Kelime Yunanca “kykao” (karıştırmak) fiilinden türemiştir ve “karıştırılmış içecek” anlamına gelir. İçeriği dönemlere göre değişse de temelinde genellikle arpa, su veya şarap ve aromatik bitkiler bulunur. Antik Kaynaklarda Kykeon Kykeon’un en eski yazılı örnekleri Homeros ’un destanlarında görülür. İlyada ’da içeceğin Pramnian şarabı, arpa ve rendelenmiş ke

Devrim can çay
5 Mar2 dakikada okunur
Sirkencubin
: İbn-i Sina’dan Selçuklu Sofralarına Sirkencibin (sirkencubin), bal ve sirkenin birleşiminden oluşan, kökeni Antik İran ve İslam tıbbına dayanan geleneksel bir içecektir. Orta Çağ tıbbının en önemli isimlerinden biri olan İbn-i Sina (Avicenna), eserlerinde bal ve sirke karışımının sindirimi düzenleyici, bedendeki harareti dengeleyici ve bazı rahatsızlıklarda destekleyici özelliklerinden bahseder. İbn-i Sina’nın tıp anlayışında besinler aynı zamanda tedavi aracıdır. Bal; besl

Devrim can çay
24 Şub1 dakikada okunur
Anadolu’da Peynir: Kültepe (Kaniş) Tabletleri
Anadolu’da peynir, insanlık tarihinin en eski besin kültürlerinden biridir. Anadolu’da peynirin tarihi, insanlık tarihinin en erken yerleşim ve üretim merkezlerinden biri olan bu coğrafyanın tarım ve hayvancılık geçmişiyle doğrudan bağlantılıdır. Neolitik dönemle birlikte koyun ve keçinin evcilleştirilmesi, süt üretimini mümkün kılmış; sütün kısa sürede bozulabilen bir ürün olması ise onu daha dayanıklı hâle getirecek yöntemlerin geliştirilmesini zorunlu kılmıştır. İşte bu ih

Devrim can çay
11 Şub2 dakikada okunur
Osmanlı Saray Yemeği Terkib-i Tuffahiye Osmanlı saray mutfağı
(Osmanlı saray mutfağı osmanlı yemekleri terkibi tuffahiye) Osmanlı mutfağı , et ile meyvenin aynı tabakta buluştuğu yemekleriyle Doğu Akdeniz ve İslam mutfak geleneğinin en rafine örneklerini sunar. Bu anlayışta meyve, yalnızca tatlı unsuru değil; yemeğin mizacını dengeleyen, harareti düzenleyen ve lezzeti katmanlandıran temel bir bileşen olarak değerlendirilmiştir. Elma merkezli etli yemekler de bu geleneğin dikkat çekici örnekleri arasında yer alır. Klasik kaynaklarda Ter

Devrim can çay
7 Şub2 dakikada okunur


Taş Havanın Etrafında Kurulan Bir Dünya: Moretum’un Köylü Sofrası
Moretum , Antik Roma döneminde özellikle kırsal kesimde tüketilen, sarımsak, otlar ve peynirle hazırlanan bir ezmedir. Aynı adı taşıyan Moretum şiiri , bu yemeğin hazırlanışını betimleyen en eski gastronomi metinlerinden biridir. Antik Roma mutfağını anlamak için saraylara değil, köylü kulübelerine bakmak gerekir. Moretum adlı kısa şiirde karşımıza çıkan Symilus, bunun en güçlü örneklerinden biridir. Bu Mretum Şiiri, bir yemeğin tarifinden önce, o yemeği mümkün kılan yaşam d

Devrim can çay
4 Oca2 dakikada okunur


Sasqu Hurmalı Yulaf Lapası
Sasqu , Mari’deki saray arşivlerinde anılan, kremamsı kıvamlı bir tahıl lapasıdır . Öğütülmüş emmer buğdayı ya da arpa kullanılarak; süt, yağ veya su ile çorba kıvamında pişirilirdi. Günlük sofralarda sade hâliyle tüketilirken, hurma özellikle seçkin sofralar ve ritüel vesilelerle eklenen bir tatlandırıcıydı. Şekerin bilinmediği bir dünyada hurma, Sasqu’ya hem tat hem de törensel değer kazandırırdı. Malzemeler 2 su bardağı süt veya su ¾ su bardağı arpa unu (veya ince öğü

Devrim can çay
31 Ara 20252 dakikada okunur


TUH'U YEMEĞİ
(SÜMER TUHU YEMEĞİ) Tuh'u , Sümer mutfağına atfedilen, kök sebzeler ve etle yapılan, sade ama besleyici bir tencere yemeği olarak yorumlanır. Yazılı tabletlerde geçen malzemelerden ve Mezopotamya’nın tarımsal imkânlarından hareketle günümüze uyarlanmış bir tariftir. Tarihsel Arka Plan Sümerler (MÖ 3000–2000), arpa, soğan, pırasa, sarımsak, baklagiller ve koyun eti temelli bir mutfağa sahipti. Tuhu; kuzu eti, soğan ve kök sebzeler ekseninde, uzun süre kısık ateşte pişirilen

Devrim can çay
17 Ara 20252 dakikada okunur


Palûze-i Selçukiyye’nin Tertîbi
Selçuklu Mutfağına Dair Kısa Bir Anlatı Selçuklu mutfağı; göçebe Türk geleneği ile yerleşik Anadolu kültürünün birleştiği, sade fakat kuvvetli bir mutfak anlayışına sahiptir. Bu mutfakta yemek, yalnızca karın doyurmak için değil; yolcuyu diri tutmak, dervişi dinlendirmek ve misafiri aziz bilmek için hazırlanırdı. Saray sofralarından ziyade kervansaraylar, ribatlar ve tekke mutfakları Selçuklu mutfağının asıl taşıyıcılarıydı. Malzeme az, emek çoktu. Rafine şeker bilinmez; t

Devrim can çay
13 Ara 20252 dakikada okunur


Lisân-ı Efrencîde İstofato kum patates tabir olunan yahni (Etli patates yahnisi): Usûl-i tabhı
Tarihsel Kökeni ve Osmanlı Mutfağındaki Rolü İstofato kum patates, Osmanlı mutfağına Batı’dan geçen ilk modernleşmiş et yemeklerinden biridir. “İstofato” kelimesi Fransızca étouffée / estofado kökünden gelir; yani “kendi buharında ağır ağır pişen yahni”. 19. yüzyılda özellikle saray ve yüksek konak mutfaklarında Avrupai usuller denenmeye başlandığında, bu yemek de Türk mutfak kültürüne uyarlanmış bir biçimde ortaya çıkmıştır. Bu tarifin önemi şudur: Osmanlı mutfağında pata

Devrim can çay
6 Ara 20252 dakikada okunur


ASYADAN ANADOLUYA UZANAN YOLCULUK SELÇUKLULAR
Anadolu Selçuklularının mutfağı benim için çok özel bir yere sahip. Çünkü bu mutfakta hem Orta Asya’nın göçebe lezzeti, hem İran etkisi, hem de Anadolu’nun bereketi aynı anda bulunuyor. Sanki yüzyıllar boyunca yapılan uzun bir yolculuğun tadı sofraya sinmiş gibi… Selçukluların sofralarını araştırırken hep şunu hissederim: Bu insanlar, tadın sadeliğine ve yemeğin bereketine inanıyordu. Sofra sadece karın doyurmak için değil, bir araya gelmek, dayanışmak, paylaşmak içindi. An

Devrim can çay
6 Ara 20253 dakikada okunur


KANIN İMPARATORLUĞU ROMA
Roma İmparatorluğu Sofra Kültürü: Tarihin Kalbinde Bir Lezzet Yolculuğu Roma İmparatorluğu’nun mutfağı benim için her zaman merak uyandırıcı olmuştur. Çünkü Roma’yı düşündüğümde aklıma sadece lejyonlar, zafer takları, gladyatörler ya da dev imparatorlar gelmez… Aynı zamanda kalabalık tabernalardan yükselen yemek kokuları, villalarda verilen zengin ziyafetler, Forum Romanum’da satılan sokak lezzetleri ve imparatorların sofralarındaki şaşaalı tabaklar da gelir. Roma mutfağı asl

Devrim can çay
6 Ara 20253 dakikada okunur


KADİM ANADOLU OSMANLI İMPARATYORLUĞU
Osmanlı İmparatorluğu’nda Sofra Kültürü: Tarihin İçinden Gelen Lezzetler Osmanlı mutfağı benim için sadece yemeklerden ibaret değil; bir kültürün, bir medeniyetin sofrada nasıl şekillendiğini gösteren canlı bir miras. Ne zaman Osmanlı yemeklerini araştırmaya dalsam, o ihtişamlı sarayların koridorlarından yükselen baharat kokularını, taş fırınlarda pişen etlerin tıslamasını, kazanların başında sabırla bekleyen ustaların maharetini gözümde canlandırırım. Çünkü Osmanlı sofrası,

Devrim can çay
6 Ara 20252 dakikada okunur


ZALPA
Zalpa Nedir ve Tarihsel Bağlamı Zalpa yemeği, Hitit metinlerinde geçen bir et yemeği olarak tarif edilmektedir: koyun ciğeri ve yüreği tuzlanır, ızgara yapılır; koyun budunun (but kısmı) ortası oyulur ve içine bu etler ile nar taneleri doldurulur. (Brandau‑Shickert 2004; Ünal 2007) Bu oyulmuş koyun budu dolumu sonra ya ateşte şişe geçirilerek çevrilerek pişirilmiş ya da fırında/ateşin içinde kuyu yöntemiyle yapılmış olabilir. Yapılan araştırmalar gösteriyor ki bu tür yemekler

Devrim can çay
19 Kas 20252 dakikada okunur


GARUM
Garum sosu , Antik Roma mutfağının en ünlü ve en çok kullanılan soslarından biridir. Günümüzün balık soslarının (fish sauce) atası sayılır ve özellikle Asya mutfağındaki “nuoc mam” ya da “nam pla” soslarına çok benzer. Garum’un Kökeni Garum, M.Ö. 4. yüzyıldan itibaren Akdeniz’in hemen her yerinde üretilmiştir. Özellikle Pompeii , İspanya’nın Cartagena bölgesi , Kuzey Afrika kıyıları ve Anadolu’nun batı sahilleri bu üretimde öne çıkmıştır. Zengin Roma sofralarında garum

Devrim can çay
1 Kas 20252 dakikada okunur


HAP-Pİ-NA (Açık Ateş)
Garum sosun tarihi ve yapılışı.

Devrim can çay
15 Eki 20251 dakikada okunur


YAKIN DÖNEM ANADOLU MEDENİYETİ DOĞU ROMA
🏛️ Doğu Roma: İmparatorluk Sofralarının Sessiz Lezzeti Roma’nın ihtişamından doğan bir uygarlık vardı: Doğu Roma İmparatorluğu. Doğu’nun baharat kokularını, Batı’nın sofra zarafetini ve Anadolu’nun bereketli topraklarını bir araya getiren bu imparatorluk, yüzyıllar boyunca sadece siyaseti değil, yemek kültürünü de yeniden şekillendirdi. İstanbul (Konstantinopolis) saraylarından Anadolu köylerine kadar yayılan bu mutfak, hem lüks hem de halkın günlük yaşamına dokunan bir de

Devrim can çay
15 Eki 20253 dakikada okunur


KADİM ANADOLU MEDENİYETİ URARTULAR
Bugün sizi, Doğu Anadolu’nun taş ve suyla yoğrulmuş uygarlıklarından biri olan Urartu ile tanıştırmak istiyorum. Sade, içten bir dille: hem tarihine dokunalım, hem de sofrasına — çünkü bir halkı en iyi tanıtan şeylerden biri, birlikte yediği yemeklerdir. Kısa bir tarihçe — güç, su ve taş işçiliği M.Ö. 9.–6. yüzyıllar arasında, Van Gölü çevresinde hüküm süren Urartular (kendileri için kullandıkları ad Haldiler ) güçlü bir merkezî krallık kurdular. Kale ve sulama sistemlerind

Devrim can çay
10 Eki 20254 dakikada okunur


KADİM ANADOLU MEDENİYETİ HİTİLER
Hititler: Anadolu’nun Sofrasında Gücün ve Bereketin Uygarlığı Yazıma başlamadan önce Hitit tabletlerinden alınmış bir törenden bir yazı paylaşmak istiyorum. NINDA.GUR4.RA paršiyanzi BIBRI HI.A -kán šuwanzi adanzi akuwanzi GAL HI.A -kán šuwanzi PANI DINGIRLIM GÉŠPU hulhuliya teškanzi duškiškanzi “Somun ekmeğini bölerler ve hayvan şeklindeki kapları içkiyle doldururlar. Yerler, içerler, kadehleri doldururlar ve tanrının huzurunda herkes tek tek boks maçı gösterisi yapar ve herk

Devrim can çay
1 Eki 20253 dakikada okunur


Anadolu Lezzetleri: Tarih ve Tatların Buluşması
Anadolu, tarihi ve kültürel zenginlikleri ile dolu bir coğrafyadır. Bu topraklar, farklı medeniyetlerin izlerini taşır. Anadolu mutfağı, bu zenginliğin en güzel örneklerinden biridir. Her bir yemek, bir hikaye anlatır. Bu yazıda, Anadolu lezzetlerinin tarihine ve bu lezzetlerin nasıl oluştuğuna dair bir yolculuğa çıkacağız. Anadolu mutfağı, sadece yemeklerden ibaret değildir. Her bir tabak, geçmişten günümüze uzanan bir kültürel mirası taşır. Farklı bölgelerin kendine has tat

Devrim can çay
29 Eyl 20253 dakikada okunur


Anadolu'nun Yakın Tarih Geleneksel Tarifleri ve Kültürel Mirası
Anadolu, zengin tarihi ve kültürel çeşitliliği ile bilinir. Bu topraklar, farklı medeniyetlerin izlerini taşır. Anadolu'nun geleneksel tarifleri, bu kültürel mirası yansıtan önemli bir unsurdur. Her bir tarif, geçmişten günümüze aktarılan bir hikaye gibidir. Bu yazıda, Anadolu'nun geleneksel tariflerini ve bu tariflerin arkasındaki kültürel mirası keşfedeceğiz. Anadolu mutfağı, sadece lezzetli yemekler sunmakla kalmaz, aynı zamanda insanların yaşam tarzlarını, geleneklerini v

Devrim can çay
29 Eyl 20256 dakikada okunur
bottom of page

